چین یکی از بزرگترین بازارهای وارداتی محصولات کشاورزی و غذایی جهان است، اما ورود موفق به این بازار تنها به یافتن خریدار وابسته نیست. این گزارش ساختار واقعی بازار و مسیر عملی ورود مواد غذایی به چین را بررسی میکند.
گزارش بازار · چین · واردات مواد غذایی
بازار واردات مواد غذایی چین؛ کالاهای پرتقاضا، مسیرها، مرزها و قوانین
تحلیل بازار واردات مواد غذایی چین، گروههای کالایی پرتقاضا، مسیرهای دریایی و مرزی، مقررات گمرکی و ایمنی غذا، هزینههای ورود و فرصتهای واقعی برای تأمینکنندگان ایرانی
بازار مواد غذایی چین را نمیتوان صرفاً یک بازار مصرفی بزرگ دانست. چین همزمان خریدار مواد اولیه برای صنایع غذایی، خوراک دام، روغنکشی و فرآوری، واردکننده مواد غذایی خردهفروشی، مصرفکننده محصولات ممتاز و همچنین یکی از مهمترین مقاصد جهانی میوه، گوشت، آبزیان، لبنیات، مغزها، قهوه و مواد اولیه غذایی است.
اما اندازه بزرگ بازار به این معنا نیست که هر محصول خارجی بهسادگی وارد چین میشود. ساختار واردات این کشور بهشدت محصولمحور است. برای یک محموله پسته، الزامات ثبت واحد تولیدی، آفلاتوکسین و کنترل آفات اهمیت پیدا میکند. در میوه تازه، نخست باید اصل محصول و کشور مبدأ مجوز دسترسی به بازار داشته باشند و باغ، بستهبندی و عملیات قرنطینه با پروتکل مورد تأیید چین هماهنگ باشند.
از طرف دیگر، چین یک بازار واحد و همگن نیست. واردات میوه گرمسیری از آسیای جنوب شرقی عمدتاً از بنادر و مرزهای جنوبی صورت میگیرد، غلات و دانههای روغنی در مقیاس کشتیهای فله وارد بنادر ساحلی میشوند، محصولات آسیای مرکزی از دروازههای زمینی شینجیانگ وارد میشوند و کالاهای گرانقیمت، سبک و فوری میتوانند از مسیر هوایی وارد شهرهای بزرگ شوند.
برای تأمینکنندگان ایرانی نیز چین بازار قابلتوجهی است. در سال ۲۰۲۴ چین حدود ۸۶۹ میلیون دلار پسته وارد کرد که نزدیک به ۲۶۸.۵ میلیون دلار آن از ایران بود. در همان سال تقریباً تمام زعفران ثبتشده در واردات چین از ایران تأمین شد. ایران همچنین تأمینکننده مهم انجیر خشک و خرما برای بازار چین بوده است. سؤال اصلی این نیست که «آیا چین مواد غذایی وارد میکند؟»؛ بلکه کدام محصول، با چه مشخصاتی، از کدام مسیر، تحت چه مقرراتی و با چه ساختار هزینهای قابلیت ورود و فروش دارد.
۱. تاجران و واردکنندگان چین بیشتر به چه مواد غذایی توجه دارند؟
تقاضای وارداتی چین را میتوان به دو بخش اصلی تقسیم کرد: کالاهای حجیم و صنعتی، و محصولات مصرفی یا ارزشافزوده بالا. در دهماهه نخست سال ۲۰۲۵، ارزش واردات گروه «مواد غذایی و حیوانات زنده» چین حدود ۹۷.۸ میلیارد دلار بود. در همین دوره، سبزی و میوه حدود ۲۲.۴ میلیارد دلار، گوشت و فرآوردههای گوشتی حدود ۱۹.۷ میلیارد دلار، ماهی و دیگر آبزیان حدود ۱۶.۲ میلیارد دلار و سایر فرآوردههای خوراکی حدود ۱۲.۸ میلیارد دلار از واردات را تشکیل دادند.
دانههای روغنی و غلات
سویا بزرگترین نمونه واردات حجیم کشاورزی چین است. چین در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۱۱.۸ میلیون تن سویا به ارزشی بیش از ۵۰ میلیارد دلار وارد کرد. غلات نیز بازار عظیمی دارند، ولی تجارت گندم، ذرت و برنج با مقررات سهمیهای و سیاستهای امنیت غذایی چین پیوند خورده است.
گوشت، آبزیان و میوه تازه
گوشت گاو، خوک، گوسفند، مرغ و بخشهایی از احشاء از مهمترین گروههای وارداتی هستند؛ واردات نیازمند تأیید دامپزشکی، پذیرش نظام نظارتی کشور صادرکننده و ثبت کشتارگاه یا کارخانه مجاز است. بازار آبزیان هم مصرفکننده وارداتی است و هم بخشی از واردات را برای فرآوری مجدد استفاده میکند. میگو، خرچنگ، ماهیهای دریایی و محصولات منجمد در این بازار اهمیت دارند.
رشد مصرف دوریان، گیلاس، آووکادو، مرکبات، موز، انگور، کیوی و سایر میوههای وارداتی باعث شکلگیری شبکه لجستیک گستردهای در جنوب و شرق چین شده است. برای ایران یک تحول مهم در نوامبر ۲۰۲۵ اتفاق افتاد؛ زمانی که چین ورود کیوی تازه ایران را در چارچوب پروتکل رسمی قرنطینه گیاهی مجاز کرد.
خشکبار، مغزها، ادویه و زعفران
پسته، انجیر خشک، خرما، کشمش و سایر محصولات خشک در صورت دسترسی قانونی به بازار میتوانند هم بهصورت عمده و هم به شکل بسته مصرفکننده عرضه شوند. واردات چین در گروه قهوه، چای، کاکائو، ادویه و فرآوردههای آنها در دهماهه نخست ۲۰۲۵ بیش از ۴ میلیارد دلار بود. چین در سال ۲۰۲۴ حدود ۴۲.۴ تن زعفران به ارزش حدود ۱۶.۴ میلیون دلار وارد کرد و تقریباً کل این مقدار از ایران گزارش شده است.
| گروه کالا | عامل اصلی تقاضا | ساختار خرید رایج | حساسیت مقرراتی |
|---|---|---|---|
| دانههای روغنی و غلات | صنایع روغن، خوراک و غذا | کشتی فله و قراردادهای بزرگ | بسیار بالا |
| گوشت و احشاء | مصرف خانوار و خدمات غذایی | منجمد و کانتینری | بسیار بالا |
| آبزیان | خردهفروشی، رستوران و فرآوری | منجمد، سرد یا زنده | بسیار بالا |
| میوه تازه | مصرف خانوار و هدیه | کانتینر یخچالی، زمینی، هوایی | بسیار بالا |
| خشکبار و مغزها | تنقلات، صنایع غذایی و بستهبندی | کیسه، کارتن و وکیوم | بالا |
| لبنیات | خانوار و صنایع غذایی | پودر، مایع، پنیر و کره | بسیار بالا |
| زعفران و ادویه | خردهفروشی و صنایع غذایی | بسته کوچک یا عمده | متوسط تا بالا |
| غذای فرآوریشده | خردهفروشی و تجارت برخط | بسته مصرفکننده | بالا |
۲. کدام محصولات برای صادرکنندگان ایرانی موقعیت واقعیتری در چین دارند؟
بازار چین برای ایران زمانی جذابتر میشود که مزیت واقعی تولید ایران با تقاضای وارداتی چین همپوشانی داشته باشد. واردات پسته چین در سال ۲۰۲۴ حدود ۱۳۳.۷ هزار تن به ارزش نزدیک ۸۶۹ میلیون دلار بود. ایران حدود ۴۰.۷ هزار تن پسته به ارزش ۲۶۸.۵ میلیون دلار به چین فروخت. برای خریدار چینی، اندازه، باز یا بسته بودن دهان، درصد مغز، رطوبت، رنگ مغز، آلودگی آفلاتوکسینی و یکنواختی محموله در مذاکره اثر دارد.
در آمار ۲۰۲۴، از ۱۶.۴۲۶ میلیون دلار واردات زعفران چین، حدود ۱۶.۴۰۰ میلیون دلار مربوط به ایران بوده است. در سال ۲۰۲۴ چین نزدیک به ۲۴.۶ میلیون دلار انجیر تازه یا خشک وارد کرد که حدود ۱۹.۲ میلیون دلار آن از ایران بود (حدود ۱۳.۸ هزار تن). چین در سال ۲۰۲۴ حدود ۳۵.۲ هزار تن خرما وارد کرد و ایران با حدود ۱۳.۵ هزار تن و ارزش تقریبی ۷.۸ میلیون دلار بزرگترین مبدأ ثبتشده بود.
از ۱۸ نوامبر ۲۰۲۵ ورود کیوی تازه ایران تحت پروتکل قرنطینه گیاهی مشخص مجاز شد. این تغییر یک فرصت تازه ایجاد کرده است، اما ورود محصول مشروط به استفاده از باغ، بستهبندی و تأسیسات مورد تأیید و رعایت برنامه کنترل آفات تعیینشده است.
| محصول ایرانی | وضعیت بازار چین | محور اصلی رقابت |
|---|---|---|
| پسته | بازار بزرگ و تثبیتشده | اندازه، قیمت، آفلاتوکسین، یکنواختی |
| زعفران | حضور بسیار قوی ایران | اصالت، خلوص، بستهبندی |
| انجیر خشک | تجارت تثبیتشده | سایز، رنگ، رطوبت، آفات |
| خرما | ایران از تأمینکنندگان اصلی | نوع محصول، اندازه، بافت و بسته |
| کیوی تازه | دسترسی رسمی جدیدتر | سورتینگ، سردخانه، قرنطینه و ماندگاری |
| سایر خشکبار | وابسته به محصول و مجوز ورود | کیفیت، ایمنی و قیمت تمامشده |
۳. ساختار خریداران مواد غذایی در چین چگونه است؟
یکی از اشتباهات صادرکنندگان این است که چین را یک بازار خردهفروشی واحد تصور میکنند. در عمل خریدار یک محموله ۲۰ تنی پسته ممکن است کاملاً با خریدار زعفران بستهبندیشده یا واردکننده کیوی متفاوت باشد.
واردکنندگان تخصصی
این شرکتها مجوزها، شبکه گمرکی و کانال فروش مشخص دارند و معمولاً روی گروه معینی مانند میوه، گوشت، آبزیان، لبنیات یا خشکبار تمرکز میکنند. برای فروشنده خارجی، تجربه واقعی واردکننده در همان گروه محصول از اندازه ظاهری شرکت مهمتر است.
عمدهفروشان، کارخانهها و خردهفروشی مدرن
بخش قابلتوجهی از میوه، خشکبار و محصولات تازه پس از ترخیص وارد بازارهای عمدهفروشی میشود. گوانگژو، شنژن، شانگهای و مراکز عمدهفروشی بزرگ در استانهای پرجمعیت نقاط مهم توزیع کالاهای وارداتی هستند. پسته، مغزها، میوه خشک و سایر مواد اولیه میتوانند مستقیماً وارد صنایع شوند؛ در این بازار مشخصات فنی، ثبات کیفیت و ظرفیت تأمین اهمیت بیشتری از بستهبندی ظاهری دارد. برای محصولات بستهبندیشده، ظاهر بسته، ترجمه دقیق اطلاعات و جایگاه قیمتی مهم میشوند.
۴. بیشترین مواد غذایی از چه مسیرها و مرزهایی وارد چین میشوند؟
مسیر دریایی ستون اصلی واردات حجیم چین است؛ مرزهای زمینی جنوب و غرب نقش بسیار مهمی در میوه، محصولات کشاورزی کشورهای همسایه و تجارت منطقهای دارند؛ حمل هوایی نیز برای مواد غذایی بسیار گرانقیمت یا فوقالعاده حساس به زمان استفاده میشود. چین در پایان برنامه پنجساله چهاردهم ۱۲۵ بندر ورودی حملونقل آبی، ۸۵ بندر هوایی و ۱۰۱ بندر زمینی داشت. بنادر آبی بیش از ۹۰ درصد حجم محمولههای عبوری از بنادر ورودی کشور را جابهجا میکردند.
مسیر دریایی و بنادر بزرگ
برای سویا، غلات، روغن، گوشت منجمد، لبنیات، آبزیان منجمد، خشکبار و اغلب غذاهای کانتینری، دریا مهمترین مسیر اقتصادی است. بنادر بزرگ شرق و جنوب چین مانند شانگهای، نینگبو ـ ژوشان، چینگدائو، تیانجین، شنژن و گوانگژو به شبکه گسترده انبار، سردخانه و بازارهای مصرف متصل هستند. در سال ۲۰۲۵ بنادر چین ۱۸.۳۳ میلیارد تن کالا جابهجا کردند و تعداد کانتینرهای پردازششده به حدود ۳۵۴ میلیون TEU رسید. نینگبو ـ ژوشان به تنهایی بیش از ۱.۴ میلیارد تن کالا جابهجا کرد و ظرفیت کانتینری آن از ۴۰ میلیون TEU فراتر رفت.
مرز گوانگشی ـ ویتنام و گذرگاههای شینجیانگ
گوانگشی یکی از مهمترین دروازههای ورود محصولات کشاورزی آسهآن است. گذرگاه دوستی در پینگشیانگ نقش ویژهای در واردات دوریان، منگوستین و سایر میوهها دارد. در سال ۲۰۲۴ نزدیک ۲.۵ میلیون تن میوه آسهآن به ارزش حدود ۳۵ میلیارد یوان از طریق گوانگشی وارد شد. خورگوس و آلاشانکو از مهمترین گلوگاههای حمل زمینی و ریلی چین با قزاقستان و کشورهای آسیای مرکزی هستند. در سال ۲۰۲۵ ارزش تجارت محصولات کشاورزی از گذرگاههای شینجیانگ به ۳۹.۵ میلیارد یوان رسید و ۳۰.۴ درصد افزایش یافت.
زعفران، نمونههای تجاری، برخی آبزیان زنده و میوه بسیار گرانقیمت میتوانند از مسیر هوایی وارد شوند. برای محصولی مانند زعفران، هزینه حمل هوایی در مقایسه با ارزش هر کیلو محصول میتواند قابلقبول باشد؛ همین روش برای یک محموله عمده خرما یا پسته معمولاً اقتصادی نیست.
| مسیر | مناسب برای | مزیت | محدودیت |
|---|---|---|---|
| دریایی کانتینری | خشکبار، غذای بسته، منجمد | هزینه مناسب در حجم بالا | زمان بیشتر |
| دریایی فله | غلات، سویا، روغن | کمترین هزینه واحد در مقیاس بزرگ | نیاز به زیرساخت تخصصی |
| زمینی جنوب چین | میوه آسهآن | سرعت و نزدیکی جغرافیایی | محدود به مبدأهای منطقه |
| زمینی/ریلی شینجیانگ | آسیای مرکزی و مسیرهای اوراسیایی | دسترسی به غرب چین | انتقال و برنامه حمل پیچیدهتر |
| هوایی | زعفران، نمونه، کالای گرانقیمت | سرعت بالا | هزینه زیاد |
۵. برای واردات مواد غذایی به چین چه مجوزها و شرایطی لازم است؟
ورود قانونی مواد غذایی به چین معمولاً در چند سطح کنترل میشود: مجاز بودن محصول و کشور مبدأ، ثبت واحد تولیدی، اسناد محموله، کنترل ایمنی غذا، قرنطینه در محصولات گیاهی یا حیوانی و الزامات واردکننده چینی. از اول ژوئن ۲۰۲۶ مقررات جدید ثبت تولیدکنندگان خارجی مواد غذایی تحت فرمان شماره ۲۸۰ گمرک چین اجرایی شده و جای مقررات شماره ۲۴۸ را گرفته است. اعتبار ثبت در مقررات جدید پنج سال تعیین شده است.
مراحل کنترل ورود
مرحله اول: بررسی دسترسی محصول به بازار — برای بسیاری از محصولات خام کشاورزی، میوه، گوشت، آبزیان و محصولات دارای ریسک قرنطینهای، ابتدا باید مشخص شود چین واردات آن محصول را از کشور موردنظر مجاز میداند یا خیر. مرحله دوم: ثبت تولیدکننده — کارخانه یا واحد فرآوری مشمول باید بر اساس گروه محصول در نظام گمرک چین ثبت شود و شماره ثبت روی بسته مشخص گردد. مرحله سوم: ثبت و صلاحیت طرف چینی. مرحله چهارم: تهیه اسناد محموله.
بسته به محصول، مدارک میتواند شامل قرارداد فروش، فاکتور تجاری، فهرست بستهبندی، بارنامه، گواهی مبدأ، گواهی بهداشت یا دامپزشکی، گواهی قرنطینه گیاهی، مجوز قرنطینه، اطلاعات تولیدکننده ثبتشده، نتایج آزمایش و اطلاعات بچ باشد. گمرک چین برای مواد غذایی وارداتی کنترل اسناد، ارزیابی انطباق، بازرسی و در صورت لزوم نمونهبرداری را انجام میدهد.
۶. استانداردهای ایمنی، آزمایش و برچسبگذاری در چین
خریدار حرفهای باید قبل از تولید محموله بداند کدام استاندارد ملی چین برای محصول او قابل اعمال است. عبارت کلی «استاندارد بینالمللی» برای ترخیص کافی نیست. مواردی که معمولاً باید بررسی شوند: باقیمانده سموم کشاورزی، فلزات سنگین، مایکوتوکسینها مانند آفلاتوکسین، میکروارگانیسمهای بیماریزا، مواد افزودنی مجاز، ترکیبات غیرمجاز، الزامات بستهبندی در تماس با غذا و اطلاعات تغذیهای.
در زمان تهیه این گزارش، یعنی سپتامبر ۲۰۲۶، استاندارد GB 7718-2011 همچنان استاندارد جاری عمومی برچسب مواد غذایی پیشبسته است. نسخه جدید یعنی GB 7718-2025 منتشر شده، اما اجرای الزامی آن از ۱۶ مارس ۲۰۲۷ آغاز میشود. بنابراین شرکتی که برای عرضه محصول در ۲۰۲۷ برنامهریزی میکند، منطقی است طراحی بسته خود را از اکنون با الزامات جدید هماهنگ کند. ترجمه صرف برچسب خارجی به چینی بدون بررسی مقررات کافی نیست.
۷. کد تعرفه، حقوق ورودی و مالیات واردات مواد غذایی در چین
هیچ «تعرفه واحدی برای مواد غذایی» در چین وجود ندارد. نرخ حقوق ورودی بر اساس کد دقیق کالا، کشور مبدأ، توافق تجاری قابل اعمال، سهمیه احتمالی و مقررات سالانه تعرفه تعیین میشود. در سال ۲۰۲۶ چین برای ۹۳۵ ردیف کالایی نرخ موقت وارداتی پایینتر از نرخ عمومی تعیین کرده است.
از ابتدای ۲۰۲۶ قانون مالیات بر ارزش افزوده چین بهصورت جدید اجرایی شده است. نرخ واردات برای محصولات کشاورزی اولیه، روغن خوراکی و نمک در گروه مشمول ۹ درصد است؛ برای بسیاری از سایر کالاها نرخ عمومی ۱۳ درصد اعمال میشود. سهمیه تعرفهای سال ۲۰۲۶ چین: گندم ۹.۶۳۶ میلیون تن، ذرت ۷.۲۰ میلیون تن، برنج ۵.۳۲ میلیون تن.
| فصل | گروه کلی |
|---|---|
| 02 | گوشت و احشاء خوراکی |
| 03 | ماهی، سختپوستان و سایر آبزیان |
| 04 | لبنیات، تخممرغ و برخی محصولات حیوانی |
| 07 | سبزیجات و ریشههای خوراکی |
| 08 | میوه و مغزهای خوراکی |
| 09 | قهوه، چای و ادویه |
| 10 | غلات |
| 15 | روغنها و چربیها |
| 16–22 | فرآوردههای گوشت، آبزیان، قند، کاکائو، غلات، میوه، نوشیدنی |
۸. هزینه واقعی واردات مواد غذایی به چین چگونه محاسبه میشود؟
اشتباه رایج در مقایسه قیمت، نگاه کردن تنها به قیمت فروشنده است. خریدار چینی به «هزینه تحویلشده و ترخیصشده» توجه میکند. بر اساس قانون گمرکی چین، ارزش مبنای محاسبه حقوق ورودی اصولاً قیمت معامله بهاضافه هزینه حمل، هزینههای مرتبط و بیمه تا محل ورود کالا به قلمرو گمرکی چین است. حقوق ورودی = ارزش گمرکی × نرخ تعرفه. دو پیشنهاد با قیمت کارخانه مشابه ممکن است پس از رسیدن به انبار واردکننده اختلاف هزینه زیادی داشته باشند.
| ردیف | جزء هزینه | عامل اصلی تغییر |
|---|---|---|
| 1 | قیمت کالا در مبدأ | گرید، فصل، حجم سفارش |
| 2 | بستهبندی صادراتی | نوع بسته، برچسب، وکیوم |
| 3 | حمل داخلی تا بندر یا مرز خروج | فاصله، نوع وسیله |
| 4 | هزینه اسناد و تشریفات صادرات | گواهیها، آزمایش |
| 5 | حمل بینالمللی | بندر، فصل، نوع کانتینر |
| 6 | بیمه | ارزش کالا، پوشش ریسک |
| 7 | حقوق ورودی چین | کد تعرفه، مبدأ، سهمیه |
| 8 | مالیات بر ارزش افزوده واردات | طبقهبندی کالا (۹٪ یا ۱۳٪) |
| 9 | هزینه ترخیص و نماینده گمرکی | پیچیدگی پرونده |
| 10 | هزینه ترمینال و تخلیه | بندر، نوع بار |
| 11 | بازرسی، نمونهبرداری یا قرنطینه | گروه ریسک محصول |
| 12 | انبارداری | مدت توقف |
| 13 | برق کانتینر یخچالی | مدت توقف در بندر |
| 14 | هزینه تأخیر کانتینر یا کشتی | ازدحام بندر، مشکل اسناد |
| 15 | حمل داخلی چین | فاصله بندر تا انبار |
| 16 | سردخانه یا انبار | نیاز زنجیره سرد |
| 17 | هزینه توزیع | شبکه فروش، شهر مقصد |
نرخ حمل به کشور و بندر مبدأ، بندر مقصد، نوع کانتینر (۲۰ یا ۴۰ فوت، معمولی یا یخچالی)، فصل حمل، ظرفیت خطوط کشتیرانی، نیاز به ترانشیپ، وزن محموله و وضعیت زنجیره سرد وابسته است. قیمت حمل باید همزمان با استعلام خرید دریافت شود.
۹. انتخاب مسیر مناسب برای صادرات مواد غذایی ایران به چین
برای ایران، مسیر مناسب به ارزش کالا، حساسیت زمانی و مقصد نهایی در چین وابسته است. برای پسته، خرما، انجیر خشک، کشمش و بسیاری از کالاهای کانتینری، حمل از بنادر جنوبی ایران و ادامه مسیر دریایی به بنادر چین معمولاً مبنای اصلی مقایسه اقتصادی است. انتخاب بندر چین باید با محل خریدار تطبیق داده شود؛ واردکنندهای که در شرق چین فعالیت میکند ممکن است نینگبو یا شانگهای را ترجیح دهد، در حالی که خریدار جنوب چین میتواند بندرهای منطقه شنژن یا گوانگژو را مناسبتر بداند.
مسیر ایران ـ آسیای مرکزی ـ چین برای برخی محمولهها امکان ایجاد تعادل میان زمان و هزینه را دارد، اما صادرکننده باید تعداد نقاط انتقال، برنامه قطار، تشریفات ترانزیتی و هزینه مسیر داخلی چین را با حمل دریایی مقایسه کند. برای زعفران و نمونههای تجاری، حمل هوایی میتواند کاملاً منطقی باشد؛ کاهش چند هفتهای زمان حمل میتواند ارزش اقتصادی بسیار بیشتری از تفاوت هزینه حمل ایجاد کند.
۱۰. بستهبندی مورد انتظار در بازار چین
بستهبندی باید همزمان سه وظیفه انجام دهد: حفاظت فیزیکی، حفظ کیفیت و رعایت الزامات تجاری و قانونی. برای پسته، مغزها و میوه خشک باید به نفوذ رطوبت، اکسیژن، نور، آلودگی حشرات و فشار مکانیکی توجه شود. در فروش صنعتی، بستههای چندکیلویی یا کارتن مادر متداولتر هستند؛ برای خردهفروشی، بسته کوچک با طراحی مناسب بازار چین موردنیاز است.
در میوه تازه، کارتن باید تحمل چیدمان کانتینری و رطوبت سردخانه را داشته باشد. تهویه مناسب، سورت یکنواخت، پیشسردکردن و حفظ زنجیره سرد مهمتر از طراحی ظاهری کارتن هستند. در کالای خردهفروشی، طراحی باید قبل از چاپ انبوه از نظر الزامات برچسب چینی بررسی شود.
| گروه محصول | بسته صادراتی پیشنهادی | ریسک اصلی |
|---|---|---|
| پسته و مغزها | کیسه چندلایه، وکیوم یا کارتن مناسب | رطوبت، اکسیداسیون، آفات |
| انجیر و خرما | کارتن با بسته داخلی مناسب | رطوبت، لهشدگی، حشرات |
| زعفران | ظرف یا پاکت محافظ نور و رطوبت | افت عطر، تقلب، رطوبت |
| میوه تازه | کارتن مقاوم و دارای تهویه | فشار، گرما، کاهش ماندگاری |
| منجمد | بسته مقاوم به سرما و کارتن مادر | قطع زنجیره سرد |
| غذای خردهفروشی | بسته نهایی مطابق برچسب چین | عدم انطباق اطلاعات |
۱۱. چگونه یک واردکننده چینی فروشنده را ارزیابی میکند؟
در معامله حرفهای، قیمت فقط یکی از معیارهاست. واردکننده ابتدا میخواهد مطمئن شود محصول اصولاً قابلیت ورود قانونی دارد. سپس مدارک کارخانه، نمونه، مشخصات فنی و سابقه تأمین بررسی میشود. مشخصات باید عددی و قابل اندازهگیری باشند.
در خشکبار ممکن است اندازه، درصد شکستگی، رطوبت، میزان ماده خارجی، درصد عیوب، درصد آسیب حشرات، معیار رنگ، حدود آفلاتوکسین و وزن خالص مهم باشند. در میوه تازه: وزن یا دامنه سایز، سفتی، وضعیت رسیدگی، رنگ، درصد عیوب پوستی، بستهبندی، دمای بارگیری و الزامات قرنطینهای.
نمونه باید نماینده محموله باشد. بهتر است قرارداد روش نمونهبرداری و معیار پذیرش را روشن کند. گواهی آنالیز زمانی مفید است که پارامترهای آن دقیقاً با مشخصات مورد توافق خریدار هماهنگ باشند. عبارتهایی مانند «کیفیت صادراتی» یا «درجه یک» بهتنهایی معیار پذیرش محسوب نمیشوند.
چکلیست واردکننده پیش از ثبت سفارش
- مجاز بودن ورود همان محصول از کشور مبدأ.
- بررسی ثبت تولیدکننده خارجی نزد گمرک چین در صورت مشمول بودن.
- تعیین دقیق کد تعرفه.
- بررسی نرخ تعرفه سال ۲۰۲۶ و امتیاز مبدأ در صورت وجود.
- بررسی نیاز به مجوز قرنطینه.
- مشخص کردن استاندارد ملی چین مرتبط با محصول.
- تعیین آزمایشهای لازم.
- دریافت نمونه نماینده.
- تأیید مشخصات فنی نمونه.
- تعیین معیار پذیرش و رد محموله.
- تعیین وزن خالص و تلرانس.
- تأیید بستهبندی.
- بازبینی برچسب چینی پیش از چاپ.
- بررسی ظرفیت واقعی تأمینکننده.
- تعیین تاریخ آمادهسازی.
- انتخاب بندر یا مرز ورودی مناسب.
- دریافت پیشنهاد حمل معتبر برای همان دوره.
- تعیین شرایط تحویل در قرارداد.
- بررسی اسناد بهداشتی و قرنطینهای.
- تعیین مسئول هزینههای بازرسی و تأخیر.
- تعیین شیوه رسیدگی به اختلاف کیفیت.
برای دریافت قیمت دقیق چه اطلاعاتی باید ارسال شود؟
- نام دقیق محصول.
- حالت محصول: تازه، خشک، منجمد، خام، برشته یا فرآوریشده.
- گرید یا مشخصات کیفی.
- اندازه.
- رطوبت در صورت اهمیت.
- حدود عیوب.
- آزمایش موردنیاز.
- وزن هر بسته.
- بسته عمده یا مصرفکننده.
- وزن کل سفارش.
- تعداد کانتینر یا مقدار تقریبی.
- مقصد چین.
- بندر یا شهر تحویل.
- روش حمل.
- نیاز به زنجیره سرد.
- شرایط تحویل مانند FOB یا CIF در صورت توافق.
- نیاز به برند اختصاصی.
- زمان موردنظر برای تحویل.
در بازار چین، درخواست «قیمت پسته» یا «قیمت زعفران» بهتنهایی برای مقایسه تجاری کافی نیست. خریداران میتوانند همین مشخصات را در درخواست خرید ایرانکو درج کنند تا بررسی گزینههای تأمین بر اساس تعریف دقیق محصول انجام شود.
تأمین مواد غذایی موردنیاز بازار چین از ایران
در تجارت مواد غذایی با چین، تفاوت میان دو پیشنهاد تنها در قیمت هر تن یا هر کیلو خلاصه نمیشود. یک فروشنده ممکن است قیمت پایینتری ارائه دهد، اما ثبت کارخانه، مشخصات محصول، برچسب، آزمایش، کیفیت بستهبندی یا توان تأمین او با الزامات واردکننده مطابقت نداشته باشد.
برای کالاهایی مانند پسته، زعفران، انجیر خشک، خرما و سایر محصولات غذایی ایران، بهتر است خریدار درخواست خود را ابتدا به یک مشخصات خرید قابلاندازهگیری تبدیل کند. ایرانکو به خریداران و شرکتهای بازرگانی امکان میدهد چنین درخواستهایی را بر اساس مشخصات موردنظر ثبت کنند تا گزینههای قابل تأمین در ایران بر همان اساس بررسی شوند.
اگر هدف، تأمین برای بازار چین است، بهتر است در درخواست خرید علاوه بر مشخصات محصول، شهر یا بندر مقصد چین و کاربرد کالا — خردهفروشی، عمدهفروشی یا مصرف صنعتی — نیز مشخص شود.
جمعبندی
چین یکی از بزرگترین بازارهای وارداتی محصولات کشاورزی و غذایی جهان است، اما موفقیت در این بازار بیش از اندازه بازار به دقت تجاری بستگی دارد. غلات، سویا، گوشت، آبزیان، میوه، مغزها، لبنیات، روغن، قهوه، ادویه و فرآوردههای غذایی هر کدام زنجیره واردات متفاوتی دارند.
مسیر دریایی مهمترین کانال واردات حجیم است؛ بنادر شرق و جنوب چین بخش بزرگی از کالاهای کانتینری و فله را دریافت میکنند. مرزهای گوانگشی در تجارت میوه جنوب شرق آسیا و مرزهای شینجیانگ در ارتباط با آسیای مرکزی اهمیت ویژه دارند. حمل هوایی نیز برای کالاهای گرانقیمت و سبک مانند زعفران قابل توجیه است.
در سطح مقررات، نخستین سؤال همیشه باید امکان قانونی ورود محصول باشد. پس از آن ثبت تولیدکننده، استانداردهای ایمنی، قرنطینه، مدارک، برچسب، کد تعرفه، مالیات و مسیر حمل بررسی میشوند. برای ایران، پسته، زعفران، انجیر خشک و خرما سابقه تجاری قابلتوجه دارند و کیوی ایران نیز از اواخر ۲۰۲۵ به دسترسی رسمی تازهای رسیده است.
پرسشهای متداول
آیا چین واقعاً یکی از بزرگترین واردکنندگان مواد غذایی جهان است؟
بله. تنها ارزش واردات محصولات کشاورزی چین در سال ۲۰۲۵ حدود ۲۰۷.۴ میلیارد دلار بوده است. بخش بزرگی از این تجارت به سویا و غلات اختصاص دارد، اما گوشت، میوه و مغزها، آبزیان، لبنیات، قهوه، ادویه و غذاهای فرآوریشده نیز بازارهای وارداتی بزرگی دارند.
کدام مواد غذایی ایران بیشترین موقعیت را در چین دارند؟
پسته، زعفران، انجیر خشک و خرما از محصولاتی هستند که تجارت ثبتشده و قابلتوجهی با چین دارند. در سال ۲۰۲۴ ایران دومین تأمینکننده بزرگ پسته چین بود و تقریباً تمام واردات ثبتشده زعفران چین از ایران انجام شد. کیوی ایران نیز از نوامبر ۲۰۲۵ اجازه رسمی ورود دریافت کرده است.
آیا داشتن خریدار چینی برای صادرات هر ماده غذایی کافی است؟
خیر. ابتدا باید مشخص شود محصول موردنظر از کشور مبدأ اجازه ورود دارد یا خیر. سپس ثبت کارخانه یا واحد تولیدی، الزامات بهداشتی و قرنطینه، اسناد رسمی، استاندارد محصول و شرایط برچسب بررسی میشوند.
مواد غذایی بیشتر از کدام مسیر وارد چین میشوند؟
برای تجارت حجیم، مسیر دریایی مهمترین مسیر است. مرز چین و ویتنام برای میوه آسهآن و گذرگاههای شینجیانگ برای محصولات آسیای مرکزی اهمیت بیشتری دارند. حمل هوایی بیشتر برای کالای سبک، گران و زمانحساس مناسب است.
حقوق گمرکی مواد غذایی در چین چند درصد است؟
نرخ واحدی وجود ندارد. نرخ به کد دقیق گمرکی، کشور مبدأ، توافق تجاری و وضعیت سهمیه بستگی دارد. علاوه بر حقوق ورودی، مالیات بر ارزش افزوده وارداتی نیز مطرح است که برای بسیاری از محصولات کشاورزی اولیه ۹ درصد و برای بسیاری از سایر کالاها ۱۳ درصد است.
هزینه واردات یک کانتینر مواد غذایی به چین چگونه محاسبه میشود؟
قیمت محصول تنها یکی از اجزاست. حمل داخلی مبدأ، اسناد، حمل بینالمللی، بیمه، حقوق ورودی، مالیات، ترخیص، هزینه بندر، بازرسی، سردخانه، هزینه کانتینر یخچالی و حمل داخلی چین باید به قیمت خرید اضافه شوند.
برای صادرات محصول بستهبندیشده به چین برچسب چینی لازم است؟
مواد غذایی پیشبسته باید الزامات برچسبگذاری چین را رعایت کنند. در سپتامبر ۲۰۲۶ استاندارد عمومی جاری GB 7718-2011 است. استاندارد جدید GB 7718-2025 از ۱۶ مارس ۲۰۲۷ اجباری خواهد شد.
چگونه میتوان مواد غذایی ایرانی را برای یک واردکننده چینی تأمین کرد؟
ابتدا باید محصول، کیفیت، مقدار، بستهبندی، آزمایش موردنیاز و مقصد مشخص شود. سپس قانونی بودن ورود محصول و وضعیت تولیدکننده برای بازار چین بررسی میشود. خریدار میتواند همین مشخصات را در قالب درخواست خرید ایرانکو ثبت کند.
آیا مسیر ریلی ایران به چین از حمل دریایی بهتر است؟
پاسخ به محصول و مقصد وابسته است. مسیر ریلی یا ترکیبی میتواند در برخی شرایط زمان حمل را کاهش دهد، اما تعداد نقاط انتقال، برنامه قطار و هزینه ترانزیت باید بررسی شود. برای خشکبار کانتینری بهتر است پیشنهاد ریلی، دریایی و در صورت ارزش بالای کالا، هوایی بهصورت همزمان مقایسه شود.
برچسبها
محصولات معرفیشده در این مطلب
پسته اکبری دستچین خندان
کشیدهترین و لوکسترین رقم پسته ایرانی با خندانی طبیعی بالا، برشتهکاری ملایم یا خام، مناسب آجیل تشریفاتی و صادرات ممتاز.
مشاهده محصول
پسته اکبری اعلاء گلستان - وزن مشخص
پسته اکبری لوکس و دستچین گلستان، برشته شده با نمک تصفیه شده و کیفیت صادراتی.
مشاهده محصول
خرما بم مضافتی صادراتی ارگانیک
خرمای مضافتی ممتاز و ۱۰۰٪ ارگانیک نخلستانهای بم با بافت نرم، شیره طبیعی، رنگ مشکی براق و رطوبت کنترلشده در بستهبندی کریستالی و کارتنی صادراتی.
مشاهده محصول
پسته اکبری ممتاز دستچین صادراتی
پسته اکبری اعلا و فوقکشیده دستچینشده؛ خندان طبیعی با انس پایین، عاری از آفلاتوکسین و مناسب صادرات تجاری لوکس.
مشاهده محصول
خرمای حاجیآباد پیارم سوپر لوکس صادراتی
خرمای پیارم اصیل حاجیآباد ملقب به شکلات سیاه، نیمهخشک و دستچین با قند فروکتوز طبیعی، رطوبت زیر ۱۵٪ و بالاترین گرید صادراتی بینالمللی.
مشاهده محصول
زعفران خراسان سوپر نگین صادراتی
زعفران سوپر نگین دستچین اقلیم خراسان با عیار رنگدهی بالای ۲۶۰، بدون نرمه و ناخالصی، در بستهبندی متالایز و کریستال ویژه صادرات.
مشاهده محصول
کنسرو سبزی کوکو سرخ شده ۴۶۰ گرمی گیلانی
ترکیب تازه و معطر سبزیجات مرغوب کوکو، شسته، خرد و سرخشده آماده طبخ در بستهبندی قوطی بهداشتی.
مشاهده محصول
کنسرو پیاز سرخ شده خلالی ۴۲۰ گرمی گیلانی
پیاز خلالشده درجه یک، سرخشده به رنگ طلایی با روغن باکیفیت و بدون روغن اضافی، آماده مصرف در خورشها و غذاها.
مشاهده محصول
کنسرو سیر سرخ شده خلال شده ۴۳۰ گرمی گیلانی
سیر تازه مزارع شمال، ورقهورقه شده و سرخشده به رنگ طلایی، بدون تلخی و سوختگی با طعم و عطر اصیل.
مشاهده محصول
کنسرو اسفناج پخته ۴۵۰ گرمی گیلانی
اسفناج تازه مزارع، پاکشده، شستهشده و بخارپز شده، مناسب انواع بورانی، خورش آلو اسفناج و لازانیا.
مشاهده محصولبرندهای مرتبط
کارخانههای معرفیشده
شرکت فرآوری و بازرگانی پسته فلات
رفسنجان
آجیل، خشکبار و خرما
تأییدشده
ایرانکو
اصفهان
سبزیجات و صیفیجات
برنج، غلات و حبوبات
ادویه، نمک، سس و طعمدهنده
میوه، سبزیجات و مواد منجمد
آجیل، خشکبار و خرما
تأییدشده
صنایع غذایی کامروز (سالار شیراز)
شیراز
برنج، غلات و حبوبات
رب، پوره و مواد پایه آشپزی
کنسرو، ترشی، کمپوت و محصولات شیشهای
ادویه، نمک، سس و طعمدهنده
تأییدشده